Met Positieve Gezondheid haal je de intrinsieke motivatie naar boven
Mieke Vogelzang is coach en trainer Positieve Gezondheid. Zij verzorgde trainingen en inspiratiesessies voor medewerkers van Baalderborg. Mieke vertelt over haar ervaringen en haar persoonlijke motivatie om zich in te zetten voor Positieve Gezondheid.
Een paar jaar geleden werd ik door Vitaal Vechtdal gevraagd als trainer en coach Positieve Gezondheid. Bij dit project waren verschillende medewerkers van Baalderborg betrokken, waaronder een bewegingsagoog, een aantal gedragsdeskundigen en een fysiotherapeut. Zij volgden een traject van een half jaar, waarbij zij keken naar de wijze waarop ze Positieve Gezondheid in hun eigen leven en binnen hun dagelijks werk konden toepassen.
Positieve Gezondheid begint bij jezelf
Pas wanneer je het eerst zelf ervaart, kan je het ook uitdragen richting anderen in je omgeving. Wat brengt het mij en welke inzichten krijg ik? Hoe kan ik zelf het stuur pakken en de juiste keuzes maken? Jij hebt de regie. Natuurlijk mag je daar altijd hulp bij vragen, want dat is de volgende vraag. Wie of wat heb je daarvoor nodig?
De medewerkers die de training volgden werden enthousiast. Ze vroegen zich af hoe dit vertaalt kon worden richting bewoners/cliënten. Daarmee zijn ze aan de gang gegaan. Na een tijdje werd er weer contact met mij opgenomen en zo zijn nu de inspiratiesessies ontstaan die in de afgelopen maanden georganiseerd zijn. En zijn er op meer plekken in de organisatie initiatieven genomen om Positieve Gezondheid in te brengen in de werkprocessen.
Ik geloof dat, bij welke doelgroep je ook werkt, je kan werken vanuit Positieve Gezondheid
Je moet het voelen, je moet het zien en je moet het niet te groot maken. Als we het hebben over 'het andere gesprek', dan kan een eerste reactie zijn: 'Dat geldt toch niet voor onze mensen, hoe moeten we met hen dit gesprek voeren?' Toch kan het vaak wel. Met mensen met een lichte verstandelijke beperking kan je vaak prima een gesprek voeren en dat laat bijvoorbeeld collega Annie Veurink zien in haar werk.
Het gaat erom dat je je client als mens ziet. Wie is die mens met al zijn verlangens, met al zijn wensen? Hoe kan hij gewoon mens zijn en meedoen in de maatschappij? Dat is Positieve Gezondheid. Dan maakt het helemaal niet uit wat de beperking is. Je kijkt naar wat iemand wél kan en wat hij/zij zelf belangrijk vindt. Is het niet mogelijk om het gesprek met de bewoner/client te voeren, kijk dan of je er op een andere manier achter kan komen. Of praat erover met de verwanten.
We hebben het over gezondheidszorg in Nederland, maar het is eigenlijk 'ziektezorg'
We kijken hoe we de ziekte, beperking of stoornis moeten behandelen, wat logisch is, maar een mens is meer dan zijn of haar ziek zijn. Positieve Gezondheid gaat erover dat je kijkt naar wat nog wél kan en wat iemand belangrijk vindt. Waar wordt hij/zij blij van? Wat motiveert iemand en waar kan hij/zij kracht uithalen? Wat is er nog meer belangrijk voor diegene, naast het ziek zijn? De totale kwaliteit van leven staat centraal. Het is meer gericht op gezondheid dan op ziekte, waarbij ook preventie meer aandacht krijgt. Als we op deze manier kijken en denken, worden we ons bewust van wat we kunnen doen om gezond oud te worden en te blijven.
Positieve Gezondheid is het blijven kijken naar mogelijkheden in plaats van beperkingen. Zodat je zelf keuzes kan en mag maken, die waardevol en zinvol zijn en een bijdrage geven aan jouw gezonde leven. Intrinsieke motivatie, eigen regie en veerkracht zijn hierbij sleutelbegrippen. Bij het werken en leven vanuit Positieve Gezondheid kijk je met een brede blik naar je gezondheid, vanuit 6 dimensies. Door per dimensie te bepalen wat aandacht verdient, pak je de regie over je eigen leven. Waarbij hulp willen en durven vragen, ook een vorm van regie is.
Zo leer je beter om te gaan met uitdagingen die op je pad komen
Je kijkt naar hoe je op de beste manier om kan gaan met jouw situatie. Daar zit zoveel waarde in. In de huidige tijd gaan we vaak uit van de maakbare maatschappij. Het moet perfect zijn. Naar mijn mening leer je veel door af en toe te vallen en weer op te staan. Hoe ga je om met vallen? Dat is soms erg vervelend en absoluut niet leuk, maar het zet meteen op scherp wat voor jou belangrijk is.
Vaak is er een trigger, zoals een burn-out. Dan is gebleken dat het niet lukt zoals je het altijd gedaan hebt. Dat betekent dat je iets anders moet gaan doen. Ik heb zelf een fikse burn-out gehad. Ik had nog nooit van Positieve Gezondheid gehoord. Ik ben nu 63 jaar en de burn-out ontstond voordat ik 50 werd. Toen moest ik echt met mezelf aan de slag en daar heb ik hulp bij nodig gehad. Hoewel dit een uitdagende tijd was, put ik er steeds nog kracht uit. Ik merkte na verloop van tijd dat de bewuste keuzes die ik toen maakte, mij hebben gebracht waar ik nu sta. Ik herkende zoveel in het concept Positieve Gezondheid, dat dit mij motiveerde om er mijn werk van te maken om zoveel mogelijk mensen hier kennis mee te laten maken.
De trainingen en inspiratiesessies zijn bedoeld om Positieve Gezondheid bij medewerkers 'aan te zetten'.
Heb je het zelf ervaren, dan kun je daarna in gesprek over de vertaling richting bewoners/cliënten. Binnen Baalderborg is het gedachtegoed, van kijken naar de mens als geheel, overigens niet nieuw. In de LACCS methode zitten bijvoorbeeld veel elementen van Positieve Gezondheid. En er wordt al veelvuldig gebruikgemaakt van het spel 'Alles op tafel' dat je kan spelen met bewoners en medewerkers. Positieve Gezondheid kun je zo op een natuurlijke manier verankeren in de organisatie. Niet als extra methode, maar geïntegreerd in de huidige werkwijzen.
Mijn droom voor iedere zorgprofessional is dat zij de motivatie en kennis hebben om te werken vanuit het perspectief van Positieve Gezondheid
Zo kunnen zij de cliënt, patiënt of bewoner benaderen met de vraag: 'Wat is voor u belangrijk?' Zich niet alleen richten op de hulpvraag, maar ook andere vragen durven stellen. Bijvoorbeeld: 'Hiervoor komt u bij mij, maar wat is voor u het allerbelangrijkste hierin?' Dan heb je meteen een doel voor ogen. Of het nu gaat om tijd doorbrengen met kleinkinderen, sporten met vrienden, of weer uit kunnen gaan, dan heb je die intrinsieke motivatie. Die houding gun ik alle zorgprofessionals en geeft het tevens een bijdrage aan nog meer werkplezier.
