Ik kwam zoveel mooie dingen over 'de mens' Suzanne te weten

Rianka Bareman is 31 jaar en werkt als ondersteuner in opleiding bij Baalderborg. Tijdens de opleiding tot maatschappelijk verzorgende IG kwam Positieve Gezondheid ter sprake. Zij is zich daarin gaan verdiepen als keuzevak. Rianka hielp bewoner Suzanne om de vragenlijst in te vullen en zo haar persoonlijke spinnenweb te zien. Vervolgens gingen ze daarover het gesprek aan. Suzanne Verweg is 26 jaar en woont op een locatie van Baalderborg in Hardenberg. Ze vond het leuk om Rianka te helpen bij haar opleiding en zelf ook meer te weten te komen over Positieve Gezondheid. We spraken hen beiden over hoe ze het hebben ervaren.


Rianka, hoe ben je begonnen?
Ik heb eerst de vragenlijst zelf ingevuld. Vooral om voor mezelf een beetje duidelijkheid te krijgen over het concept, maar ook over mijn functioneren in de gehandicaptenzorg. De manier waarop ik mij voel, bepaalt voor een groot deel wat ik uitstraal naar de bewoners. En dat heeft dan weer zijn weerslag op hoe de bewoners naar mij toe zijn. Ik was benieuwd hoe dat in elkaar zit en welke invloed ik daarop kan uitoefenen. Een stukje bewustwording gaf het mij.
 
Hoe ben je daarna begonnen met het oefenen met Suzanne?
De eerste keer dat we ermee bezig gingen, hadden we het een beetje te moeilijk gemaakt. Ik had het papieren spinnenweb met de vragen erbij. Die vragen stelde ik Suzanne. Ik mag natuurlijk niets voor haar invullen. Dat was wel een beetje ingewikkeld. Ik probeerde een vertaalslag te maken. De vragen te vereenvoudigen. Dat zorgde ervoor dat het beter ging.
   
Suzanne, kan je een voorbeeld geven van een vraag die Rianka jou gesteld heeft?
Dat ging over de familie. Of ik veel contact heb met mijn familie en vrienden heb. Gelukkig is dat contact heel goed. En ik weet ook dat er een vraag was over de toekomst. Wat ik daarvan vond. Dat vond ik wel lastig om te beantwoorden. Ik ga steeds moeilijker lopen door mijn beperking en ik weet niet hoe dat in de toekomst zal gaan. Het was wel fijn dat ik het daar eens over kon hebben. Dat ik daarover nadenk en soms onzeker over ben. We hebben het er ook over gehad dat ik meer tijd nodig heb om een antwoord te geven op een vraag. Als ik niet zo snel op mijn woorden kom, worden mensen een beetje ongeduldig. We hebben het erover gehad wat ik zou kunnen doen. Wat ik kan zeggen om te laten weten dat ik wat meer tijd nodig heb.
 
Rianka, hoe was het voor jou om op zo'n manier met Suzanne te praten?
Als je het spinnenweb samen invult, geeft het voor ons allebei inzichten. Dat is mooi. Je leert elkaar beter kennen daardoor. En Suzanne durfde ook veel meer dingen uit te spreken.
 
Suzanne, zijn er specifieke acties uit gekomen? Dingen die je gaat doen?
Ik scoorde op alle punten hoog, alleen het stukje over de toekomst was lager. Daar hebben we echt over doorgepraat. Ik ben een heel tevreden mens. Ik ga trouwens de triatlon doen in september! Daar train ik nu voor, samen met mijn moeder. En ik werk bij De Koppeling en 't Gilde. Bij De Koppeling is het vooral inpakwerk en bij 't Gilde sta ik in de winkel. Er worden allemaal handgemaakte dingen verkocht. Knutselen vind ik leuk, ik ben een bezig bijtje.
 
Vind jij dat meer mensen een spinnenweb zouden moeten invullen?
Ja, dat vind ik wel. Dan kunnen ze zich ook een beetje bewust worden, van hoe ze leven. En dan weten de mensen om je heen waar je mee zit.
 
Rianka, jij hebt het voor je studie gedaan. Heb je er ook persoonlijk iets aan gehad?
In het spinnenweb kwam naar voren dat ik heel perfectionistisch ben. Het is nooit goed genoeg bij mij. Daardoor loopt mijn emmertje soms een beetje over. Doordat ik mij dat realiseerde, gebeurt het nu wat minder vaak. Ik vind het mooi dat er een stukje bewustwording is, en dat je niet altijd direct een oplossing hoeft te hebben. Soms kun je het ook omarmen zoals het is.

Heb jij er actiepunten uitgehaald?
Meer op het mentale vlak. Wat meer los kunnen laten. Niet elke keer die lat heel hoog leggen. Dat het ook een keer oké is. Ik ben op het moment hoogzwanger, dat maakt dat de hormonen ook een duit in het zakje doen. Maar de situatie van het overgelopen emmertje heeft zich hiervoor ook wel wat vaker voorgedaan. Ik probeer altijd wekelijks twee keer te gaan wandelen, om lekker m'n hoofd leeg te maken. Dat is nu niet echt heel handig en haalbaar. Ik probeer voor mezelf de rustige momentjes wel te pakken.
  
Heb je er ook in je opleiding iets aan gehad?
In de opleiding leerden we om te werken met het papieren spinnenweb. Welke vragen je zou kunnen stellen? Hoe gaat zo'n gesprek? Daar oefenden we mee. Toen dacht ik: 'Dat ga ik eens met een client proberen.' De eerste keer zat ik daar met dat papiertje. Ik dacht alleen maar: 'Ik mag niet invullen. Hoe kan ik het haar dan duidelijk maken?' Ik was niet getraind in het voeren van dergelijke gesprekken met iemand met een verstandelijke beperking. Daarin ben ik wat verder gaan zoeken. Toen kwam ik op de digitale tool uit. Dat hebben we geprobeerd en dat werkte veel makkelijker. Ik denk dat ik vanuit mijn opleiding goede gesprekstechnieken geleerd heb. Alleen heb ik zelf een beetje moeten zoeken hoe ik het kan toepassen in mijn werkveld.
 
Zou jij het andere zorgmedewerkers aanraden?
Ja, omdat je toch net eventjes voorbij de buitenkant van je cliënten gaat kijken. Het eerste schilletje eraf haalt. Het gesprek gaat wat meer de diepte in. Je vraagt er echt op door wat voor die cliënt belangrijk is. Vaak zien we alleen maar de buitenkant. Daarop reageren wij. Nu ga je echt vragen: 'Wat is voor jou belangrijk? En waarom is dat zo?' Toen ik de eerste keer met Suzanne een dergelijk gesprek voerde, zag ik alleen maar Suzanne met haar beperking, bijvoorbeeld door haar manier van lopen, wat niet zo soepel gaat. Terwijl het voor haar helemaal niet heel belangrijk is, dat ze iets minder goed loopt. Ik kwam zoveel mooie dingen over 'de mens' Suzanne te weten. Op de dagbestedingslocatie 't Gilde, waar Suzanne werkt, is pasgeleden het spel 'Alles op tafel' gespeeld. Suzanne heeft daar ook aan meegedaan.
 
Suzanne, wat vond je van dat spel?
Eerst vond ik het wel spannend, omdat ik dieper moest gaan dan ik gewend ben. Omdat het de eerste keer was dat ik iets over mezelf aan een groep moest vertellen. Toen ik dat wel deed en ik hoorde dat anderen dat ook deden, was het ook wel fijn. Ik moest alleen even wennen. Je moet het gewoon doen.

Rianka, zou je met die groepsdynamiek nog iets willen doen?
Dat is een gespreksvorm waar ik nog niet zo bekend mee ben, maar waar ik me wel in wil gaan verdiepen. Misschien kunnen we met kleinere groepjes cliënten het gesprek voeren en de spinnenwebben van elkaar bespreken. Zo kunnen ze ook elkaar wat beter leren kennen en misschien wel meer samen gaan doen. Wij gaan onze cliënten dan ook op een heel andere manier bekijken. Als er dingen zijn die nooit ter sprake zijn gekomen, kunnen we hier als begeleider weer mee verder bouwen.


Dit is het spinnenweb van Rianka ⤵️

Dit is het spinnenweb van Suzanne ⤵️

Wil je meer verhalen lezen over Positieve Gezondheid binnen Baalderborg? Klik hier.
Wil je meer weten over het concept Positieve Gezondheid in het algemeen? Klik hier om naar de website te gaan.